12 ലക്ഷം രൂപ നഷ്ടപരിഹാരം നൽകാൻ ഉത്തരവ്
ന്യൂഡൽഹി: സ്ത്രീയായതിന്റെ പേരിൽ ജോലി നിഷേധിച്ച ഇന്ത്യൻ ഓയിൽ കോർപ്പറേഷനെതിരെ (IOC) രൂക്ഷവിമർശനവുമായി സുപ്രീംകോടതി. ലിംഗവിവേചനത്തിന് ഇരയായ ഹരിയാന സ്വദേശിയായ സുമിത്ര എന്ന സ്ത്രീക്ക് 12 ലക്ഷം രൂപ നഷ്ടപരിഹാരം നൽകാൻ കോടതി ഉത്തരവിട്ടു. ജസ്റ്റിസ് അരവിന്ദ് കുമാർ, ജസ്റ്റിസ് വിപുൽ എം. പഞ്ചോളി എന്നിവരടങ്ങിയ ബെഞ്ചാണ് കേസ് പരിഗണിച്ചത്.
കേസിന്റെ പശ്ചാത്തലം
ഇന്ത്യൻ ഓയിൽ കോർപ്പറേഷന്റെ എൽ.പി.ജി ബോട്ട്ലിങ് പ്ലാന്റിലെ 'റീഫില്ലിങ് ഹെൽപ്പർ' തസ്തികയിലേക്കാണ് ഹരിയാന ഗുഡ സ്വദേശിയായ സുമിത്ര അപേക്ഷിച്ചിരുന്നത്. ഡെപ്യൂട്ടി കമ്മീഷണറുടെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള പ്രാദേശിക സമിതി ശുപാർശ ചെയ്ത 49 പേരുടെ മുൻഗണനാ പട്ടികയിൽ സുമിത്രയും ഉൾപ്പെട്ടിരുന്നു. എന്നാൽ, ഇവർ സ്ത്രീയായതിനാൽ ഭാരമുള്ള സിലിണ്ടറുകൾ ഉയർത്താനും രാത്രി ഡ്യൂട്ടി ചെയ്യാനും കഴിയില്ലെന്ന വിചിത്ര വാദം ഉന്നയിച്ച് ഐ.ഒ.സി ജോലി നിഷേധിക്കുകയായിരുന്നു.
തുടർന്ന് നീതി തേടി സുമിത്ര കോടതിയെ സമീപിച്ചു. എന്നാൽ, ഹൈക്കോടതി സുമിത്രയുടെ അപ്പീൽ തള്ളുകയും പ്യൂൺ പോലെയുള്ള തസ്തികകൾ നൽകാൻ നിർദേശിക്കുകയും ചെയ്തു. ശുപാർശ പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെട്ടു എന്നതുകൊണ്ടു മാത്രം നിയമനം നൽകാൻ കോർപ്പറേഷന് ബാധ്യതയില്ലെന്നുമായിരുന്നു ഹൈക്കോടതിയുടെ നിരീക്ഷണം. ഇതോടെയാണ് സുമിത്ര സുപ്രീംകോടതിയെ സമീപിച്ചത്.
സുപ്രീംകോടതിയുടെ രൂക്ഷവിമർശനം
ഹർജി പരിഗണിച്ച സുപ്രീംകോടതി ഐ.ഒ.സിയുടെ ലിംഗവിവേചനപരമായ നിലപാടിനെ ശക്തമായ ഭാഷയിലാണ് വിമർശിച്ചത്:
- സ്ത്രീത്വത്തോടുള്ള അനാദരവ്: സ്ത്രീകൾ ദേവതകളാണെന്ന് വാഴ്ത്തുന്ന സർക്കാരിന്റെ കീഴിലുള്ള ഒരു പൊതുമേഖലാ സ്ഥാപനത്തിൽ തന്നെ സ്ത്രീത്വത്തെ അപമാനിക്കുന്ന നിലപാടാണ് ഉണ്ടായതെന്ന് കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു.
- സിലിണ്ടർ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നതിൽ ചോദ്യം: "സ്ത്രീകൾക്ക് സിലിണ്ടർ എടുത്തുയർത്താൻ കഴിയില്ലെന്നാണോ ഐ.ഒ.സി കരുതുന്നത്? വീടുകളിലും മറ്റും സ്ത്രീകൾ സാധാരണയായി സിലിണ്ടറുകൾ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നവരല്ലേ?" എന്ന് കോടതി ചോദിച്ചു.
- നഷ്ടപരിഹാരം: ദീർഘകാലം നീണ്ടുനിന്ന നിയമപോരാട്ടത്തിനൊടുവിൽ ഹർജിക്കാരി നിലവിൽ വിരമിക്കൽ പ്രായപരിധി പിന്നിട്ടതിനാൽ, അവർക്ക് ജോലി നൽകുന്നതിന് പകരം 12 ലക്ഷം രൂപ നഷ്ടപരിഹാരം നൽകുന്നതാണ് ഉചിതമെന്ന് കോടതി വിലയിരുത്തി. കേസ് മധ്യസ്ഥതയ്ക്ക് വിടണമെന്ന ഐ.ഒ.സി അഭിഭാഷകന്റെ ആവശ്യവും കോടതി തള്ളി.