ന്യൂഡൽഹി: വധശിക്ഷ ഉൾപ്പെടെയുള്ള കടുത്ത കോടതി നടപടികൾ നേരിടുന്നതിനിടെ മുൻ ബംഗ്ലാദേശ് പ്രധാനമന്ത്രി ഷെയ്ഖ് ഹസീന ഡിസംബറിൽ രാജ്യത്തേക്ക് മടങ്ങുമെന്ന് പ്രഖ്യാപിച്ചത് ബംഗ്ലാദേശ് രാഷ്ട്രീയത്തിൽ നിർണായക വഴിത്തിരിവിന് വഴിയൊരുക്കുന്നു. അധികാരത്തിൽ തിരിച്ചെത്തുകയെന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെയല്ല, രാജ്യത്തെ വികസനത്തിന്റെയും മതനിരപേക്ഷതയുടെയും സമൃദ്ധിയുടെയും പാതയിലേക്ക് തിരികെ കൊണ്ടുവരാനാണ് മടങ്ങുന്നതെന്ന് ഹസീന വ്യക്തമാക്കി.
2024ലെ വിദ്യാർഥി പ്രക്ഷോഭത്തെ അടിച്ചമർത്തിയതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കേസിലാണ് മുഹമ്മദ് യൂനുസിന്റെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള ഇടക്കാല സർക്കാർ കാലത്ത് പ്രവർത്തിച്ച അന്താരാഷ്ട്ര ക്രൈംസ് ട്രൈബ്യൂണൽ ഹസീനയ്ക്ക് വധശിക്ഷ വിധിച്ചത്. ഹസീനയുടെ അഭാവത്തിലായിരുന്നു വിധി. അഴിമതിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കേസുകളിലും അവർക്ക് കഠിനതടവ് ഉൾപ്പെടെയുള്ള ശിക്ഷകൾ നേരിടേണ്ടി വന്നിട്ടുണ്ട്.
ഇന്ത്യയിൽ കഴിയുന്ന ഹസീന, ന്യൂഡൽഹിയിൽ നടന്ന വാർത്താസമ്മേളനത്തിലാണ് ഡിസംബറിലെ മടക്കം സംബന്ധിച്ച നിലപാട് വ്യക്തമാക്കിയത്. അവാമി ലീഗിന്റെ രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കുള്ള വിലക്ക് നീക്കണമെന്നും അവർ ആവശ്യപ്പെട്ടു. രാജ്യത്തിന്റെ മതനിരപേക്ഷ സ്വഭാവവും വികസനപാതയും സംരക്ഷിക്കേണ്ടത് അനിവാര്യമാണെന്നും ഹസീന ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.
ഇന്ത്യയുമായുള്ള ബന്ധവും ചർച്ചയിൽ
ഇന്ത്യ ബംഗ്ലാദേശിന്റെ വലിയ സുഹൃത്താണെന്നും പ്രയാസകരമായ ഘട്ടങ്ങളിൽ ഇന്ത്യ തനിക്കൊപ്പം നിന്നിട്ടുണ്ടെന്നും ഹസീന പറഞ്ഞു. എന്നാൽ ന്യൂഡൽഹിയിൽ നടത്തിയ വാർത്താസമ്മേളനം ഇന്ത്യ-ബംഗ്ലാദേശ് ബന്ധത്തെ ബാധിക്കില്ലെന്നാണ് ഇന്ത്യൻ വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയം വ്യക്തമാക്കിയത്. അതേസമയം, ഹസീനയ്ക്ക് ഇന്ത്യയിൽ തുടരാൻ അവസരം നൽകുന്നതിലും അവർ ഇന്ത്യയിൽ നിന്ന് രാഷ്ട്രീയ പ്രസ്താവനകൾ നടത്തുന്നതിലും ബംഗ്ലാദേശ് പ്രതിഷേധം രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.
ഹസീനയുടെ തിരിച്ചുവരവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ഇന്ത്യയുടെ നിലപാട് നിർണായകമാകും. ഹസീനയെ കൈമാറണമെന്ന ബംഗ്ലാദേശിന്റെ ആവശ്യം നിലനിൽക്കുന്ന സാഹചര്യത്തിലാണ് അവരുടെ ഡിസംബർ മടക്ക പ്രഖ്യാപനം കൂടുതൽ രാഷ്ട്രീയ പ്രാധാന്യം നേടുന്നത്.
ശാക്കിബ് അൽ ഹസന്റെ വീടിന് നേരെ ആക്രമണം
ഹസീനയുടെ വാർത്താസമ്മേളനത്തിൽ വെർച്വലായി പങ്കെടുത്ത ബംഗ്ലാദേശ് ക്രിക്കറ്റ് ടീമിന്റെ മുൻ ക്യാപ്റ്റനും മുൻ അവാമി ലീഗ് എംപിയുമായ ശാക്കിബ് അൽ ഹസന്റെ കുടുംബവീടിന് നേരെയും ആക്രമണമുണ്ടായതായി റിപ്പോർട്ടുകൾ പുറത്തുവന്നു. ഹസീനയുടെ പരിപാടിയിൽ പങ്കെടുത്തതിന് പിന്നാലെയാണ് ആക്രമണമുണ്ടായതെന്ന റിപ്പോർട്ടുകളും പുറത്തുവന്നിട്ടുണ്ട്.
സംഭവം ബംഗ്ലാദേശിലെ രാഷ്ട്രീയ അന്തരീക്ഷം എത്രത്തോളം സംഘർഷഭരിതമാണെന്നതിന്റെ സൂചനയായാണ് വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നത്.
താരിഖ് റഹ്മാന്റെ നിലപാട് നിർണായകം
ഹസീനയുടെ മടക്ക പ്രഖ്യാപനത്തിന് നിലവിലെ പ്രധാനമന്ത്രി താരിഖ് റഹ്മാന്റെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള സർക്കാരിന്റെ പ്രതികരണം നിർണായകമാണ്. ഹസീന രാജ്യത്ത് തിരിച്ചെത്തിയാൽ നിലവിലുള്ള കോടതി വിധികളുടെയും കേസുകളുടെയും പശ്ചാത്തലത്തിൽ സർക്കാർ എന്ത് നടപടി സ്വീകരിക്കുമെന്നതാണ് പ്രധാന ചോദ്യം.
ഹസീനയുടെ തിരിച്ചുവരവ് അവാമി ലീഗിന്റെ രാഷ്ട്രീയ ഭാവിയെയും രാജ്യത്തെ രാഷ്ട്രീയ ധ്രുവീകരണത്തെയും ഇന്ത്യ-ബംഗ്ലാദേശ് ബന്ധത്തെയും സ്വാധീനിച്ചേക്കും.
വധശിക്ഷ ഉൾപ്പെടെയുള്ള കോടതി നടപടികൾ നിലനിൽക്കുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ ഹസീന യഥാർത്ഥത്തിൽ ഡിസംബറിൽ ബംഗ്ലാദേശിലേക്ക് മടങ്ങുമോ? മടങ്ങിയാൽ സർക്കാർ എന്ത് നടപടി സ്വീകരിക്കും? അവാമി ലീഗിന് വീണ്ടും രാഷ്ട്രീയ ഇടം ലഭിക്കുമോ?
ഇവയായിരിക്കും വരും ദിവസങ്ങളിൽ ബംഗ്ലാദേശ് രാഷ്ട്രീയത്തിലെ ഏറ്റവും നിർണായകമായ ചോദ്യങ്ങൾ.